Greenιάρης
πάρε με ἀπάνου στὰ βουνά, τὶ θὰ μὲ φάῃ ὁ κάμπος
Λίγα λόγια για εμένα
Η παραπάνω φωτογραφία έχει πολιτική χροιά.
ΑΡΘΡΑ
Σύνδεσμοι


Πώς προκλήθηκε η κρίση στις ΗΠΑ
490 αναγνώστες
Πέμπτη, 9 Οκτωβρίου 2008
09:29

 


Οι έκτακτες ανάγκες προσκαλούν σε έκτακτες λύσεις. Όταν, όμως, πρόκειται για χρηματοπιστωτικά θέματα, οι όποιες έκτακτες αποφάσεις μπορεί να διαμορφώσουν το χρηματοοικονομικό σύστημα για μία γενεά. Αν, λοιπόν, σε κάποιες περιπτώσεις απαιτείται ταχύτητα λήψεως αποφάσεων, είναι εξίσου σημαντικό και ζωτικό οι αποφάσεις αυτές –οι οποίες οδηγούν και σε νέα καθεστώτα– να είναι ορθές. Στην περίπτωση της αμερικανικής οικονομίας, αλλά και της φιλοσοφίας που διέπει την λειτουργία της, εγείρονται πολλά ερωτηματικά, διόλου ασήμαντα.

 Κατ’ αρχήν, οι ζητωκραυγάζοντες για την επιστροφή του σοσιαλισμού στο παγκόσμιο χρηματοοικονομικό σκηνικό θα πρέπει να γνωρίσουν ορισμένες αλήθειες. Πρέπει ευθύς εξ αρχής να πούμε ότι η σημερινή κρίση στις Ηνωμένες Πολιτείες κάθε άλλο παρά καπιταλιστική είναι. Όπως πολύ σωστά επισημαίνει και ο Καναδός οικονομολόγος Πιερ Λεμιέ, οι ρίζες της πρέπει να αναζητηθούν στο …new deal του προέδρου Φραγκλίνου Ρούζβελτ, το 1932.

Για όσους το αγνοούν, τους πληροφορούμε ότι η τράπεζα στεγαστικών δανείων Fannie Mae ιδρύθηκε εκείνη την εποχή από τον Αμερικανό πρόεδρο με τίτλο «κρατικά προστατευόμενη επιχείρηση» (GSE – Government Sponsored Entreprise) και με αποστολή να χορηγεί φθηνά στεγαστικά δάνεια. Όσο για την Freddie Mae, ιδρύθηκε από το αμερικανικό Κογκρέσσο το 1970 και είχε την ίδια αποστολή, δηλαδή την χορήγηση φθηνών στεγαστικών δανείων σε όποιους ήθελαν να αποκτήσουν κατοικία.

Όταν, λοιπόν, το κεφάλαιο των δύο αυτών τραπεζών ανοίχθηκε στην ιδιωτική πρωτοβουλία, οι μετοχές τους έγιναν ανάρπαστες, διότι όλοι γνώριζαν ότι η ομοσπονδιακή κυβέρνηση δεν θα άφηνε ποτέ αυτές τις δύο τράπεζες να πτωχεύσουν, κάτι το οποίο απεδείχθη προσφάτως. Όταν οι δύο τράπεζες –οι οποίες στην αμερικανική αγορά αντιπροσωπεύουν το 55% περίπου της στεγαστικής πίστεως– βρέθηκαν μπροστά στην πτώχευση, εξαγοράστηκαν από το κράτος έναντι 200 δισεκατομμυρίων δολλαρίων. Στο μεταξύ, όμως, είχαν γίνει το απόλυτο εργαλείο της πολιτικής Γκρήνσπαν, η οποία ενίσχυε την αμερικανική οικονομική ανάπτυξη με χαμηλά επιτόκια και υπέρμετρο καταναλωτικό και στεγαστικό δανεισμό.

Με άλλα λόγια, η αμερικανική Κεντρική Ομοσπονδιακή Τράπεζα (Fed) εφάρμοζε μία γνήσια κεϋνσιανή πολιτική, προωθώντας την κατανάλωση και πλήττοντας την αποταμίευση, η οποία, θεωρητικά τουλάχιστον, είναι η πληγή των επενδύσεων. Η πολιτική αυτή –την οποίαν φιλελεύθεροι οικονομολόγοι όπως οι νομπελίστες Τζαίημς Μπιουκάναν και Γκάρυ Μπαίηκερ είχαν καταδικάσει– προκάλεσε σοβαρές διαρθρωτικές ανισορροπίες στην πραγματική οικονομία και δημιούργησε κυριολεκτικά μιαν εικονική νομισματική και οικονομική πραγματικότητα.

Έτσι, στην Αμερική των 220 εκατομμυρίων κατοίκων, η κατανάλωση έφθασε να αντιπροσωπεύει περίπου 9 τρισεκατομμύρια δολλάρια ετησίως –ποσό ασύλληπτο, αν αναλογιστούμε ότι 1,3 δισεκατομμύρια Κινέζοι καταναλώνουν οκτώ φορές λιγότερο. Η ετήσια κατά κεφαλήν καταναλωτική δαπάνη είχε φθάσει στις ΗΠΑ τα 40.000 δολλάρια και πλέον, ποσό μεγαλύτερο από το ετήσιο κατά κεφαλήν εισόδημα. Ακόμα χειρότερα, το χρέος των νοικοκυριών, από 50% του Ακαθάριστου Εγχωρίου Προϊόντος (ΑΕΠ) το 1980, έφθασε το 71% το 2000 και το 100% το 2007. Το δε χρέος του χρηματοπιστωτικού τομέα, από 21% του ΑΕΠ το 1980, έφθασε να ξεπερνά το 116% το 2007.

Υπό αυτές τις συνθήκες, η έκρηξη ήταν αναπόφευκτη. Και, πιθανότατα, το αποτέλεσμά της θα είναι αυτό το φαινόμενο που ο Αμερικανός οικονομολόγος Ίρβινγκ Φίσερ αποκαλεί «αντιπληθωρισμό χρέους» (debt deflation). Κατά τον Φίσερ, όταν το συνολικό απόθεμα χρέους είναι υψηλό και οι οικονομικές συνθήκες δύσκολες, οι πιθανότητες για πολλές πτωχεύσεις είναι υψηλές. Όταν ο κόσμος φοβάται μία μαζική αφερεγγυότητα, ενώ οι δανειστές παύουν να δανείζουν και οι χρεωμένοι σταματούν να δαπανούν, το αποτέλεσμα είναι ο αντιπληθωρισμός χρέους –φαινόμενο που παρατηρήθηκε στην Ιαπωνία την δεκαετία του ’90, όταν η φούσκα των ακινήτων έσκαγε και στην χώρα του ανατέλλοντος ηλίου.

Στην βάση αυτής της συλλογιστικής, η τρέχουσα χρηματοπιστωτική κρίση μάς δείχνει ότι πολλοί χρεώστες προσέγγισαν τα όριά τους σε χρέος, όρια τα οποία οι πιστωτές προσπαθούν να κατεβάσουν. Συνεπώς, θα πρέπει από τώρα, επιχειρήσεις και καταναλωτές, κυβερνήσεις και επενδυτές, να εργάζονται υπό καθεστώς πιστωτικής συρρικνώσεως. Στις δε ΗΠΑ, το περίφημο πλάνο Πώλσον θα είναι μάλλον αποτυχημένο, στο μέτρο που η αμερικανική οικονομία δεν θα μειώνει την κατανάλωση, αυξάνοντας την αποταμίευση.

Έτσι, η πρόσφατη απόφαση του αμερικανικού Κογκρέσσου να επιτρέψει, υπό αυστηρούς όρους, την έναντι 700 δισεκατομμυρίων δολλαρίων αγορά επισφαλών απαιτήσεων από τις τράπεζες, έχει ορισμένες θετικές πλευρές, αλλά στην ουσία αποτελεί κοινωνικοποίηση ζημιών. Ζημίες οι οποίες προκλήθηκαν από άπληστους τραπεζίτες, ανήθικους σε μεγάλο βαθμό, οι οποίοι θα έπρεπε να αφεθούν στην τιμωρία της αγοράς.

Πηγή: ΕΣΤΙΑ

 

 

 

 

 

 

 

Αξιολογήστε το άρθρο 
Δεν έχει αξιολογηθεί
 Εκτύπωση     Αποστολή με e-mail
Σχόλια

09/10 09:55  coldplay
Goodmorning Κλεανθη...
Λοιπον απο σημερα εχω δωσει υποσχεση στον εαυτο μου να κοψω την πολυ ενασχοληση μου με το ΧΑΑ ... το πολυ 1 ωρα την μερα...
Να δω αν τα καταφερω..
Λποιπον ακου τωρα τι εχω παρτηρησει
Οταν βλεπω ενα κειμενο μιση σελιδα το διαβαζω κατευθειαν
Αν εσυ γραψεις ενα μεγαλο κειμενο ας πουμε 2 σελ. διαβαζω στην αρχη με προσοχη ,μετα μου ξεφευγουν σημεια και μετα το τελειωνω δεν το τελειωνω..
Δικο μου συμπερασμα στην εποχη που ζουμε της γρηγορης πληροφορησης τα κειμενα πρεπει να ειναι μικρα ,περιεκτικα και λιτα..ουτε πολλα χρωματα ,ουτε bold,ουτε italic ,ουτε υπογραμμισεις...αντε λιγο κοκκινο ή bold 1-2 φορες στο κειμενο
Αυτα
09/10 10:00  zaftheo
--Αντιγραφή από το blog μου--

Κλεάνθη,

εγώ από την άλλη δε βλέπω διαφοροποιώ την δεινή κατάσταση της οικονομίας της ΕΕ από των ΗΠΑ.

1.Ύφεση στις ΗΠΑ - Ύφεση στην ΕΕ
2.Υποτίμηση του real estate των ΗΠΑ - Υποτίμηση και της ΕΕ
3.Υπό κρατικοποίηση τράπεζες των ΗΠΑ - Υπό κρατικοποίηση τράπεζες και στην ΕΕ
4.Έλλειψη ρευστότητα στις ΗΠΑ - Μεγαλύτερη έλλειψη στην ΕΕ
5.Μείωση καταναλωτικής εμπιστοσύνης στις ΗΠΑ - Αντίστοιχη μείωση και στην ΕΕ
6. 35% πτώση στη Wall... 40-60% στα Ευρωπαϊκά χρηματιστήρια.
7. Σχέδιο διάσωσης στις ΗΠΑ - Σχέδιο διάσωσης ανά κράτος στην ΕΕ και πιθανότατα σύντομα και συλλογικό.
09/10 10:08  zaftheo
Μεγαλύτερο “θύμα” της χρηματοπιστωτικής κρίσης ενδέχεται να αποδειχθεί η Ευρώπη σε σχέση με τις ΗΠΑ, εκτιμά ο αναλυτής της ING Investment Management, Ad van Tiggelen. O ίδιος σε σχετική έκθεση αναφέρει πως οι χρηματιστηριακές αγορές προεξοφλούν πλήρως το ενδεχόμενο «κανονικής» ύφεσης στην κατανάλωση, ενώ “βλέπει” μετριοπαθή ανάκαμψη της οικονομίας εντός του 2009.

www.capital.gr/news.asp?Details=593133
09/10 10:08  Κλεάνθης
coldplay, σωστός και το γνωρίζω ότι είναι κουραστικό για τον αναγνώστη! Πάντα χαίρομαι με καλοπροαίρετες παρεμβάσεις :)

Το fast food είναι το πρόβλημα της εποχής μας, ακόμη και στο διάβασμα - διαβάζουμε τα πάντα-για τα πάντα-από λίγο και απρόσεκτα. Γι' αυτό κάνω το κείμενο έκτρωμα πολλές φορές, χωρίς αυτό να ταιριάζει στην αισθητική μου

Πάντως εγώ αποφεύγω το γρήγορο διάβασμα και με έλκουν μακροσκελή κείμενα ή και ολόκληρα βιβλία για κάποιο θέμα που με ενδιαφέρει

Να έχεις μια υπέροχη μέρα φίλε μου, και θα προσπαθήσω να το "κόψω"

(πάντως βελτιώνομαι. αν πας στα πρώτα κείμενα του blog που ήταν γραμμένα ως πρωτότυπα από μένα, θα δεις ότι "βελτιώνομαι"... έχω πάψει απο καιρού να γράφω αναλυτικά και μένω σε απλές αντιγραφές σεβόμενος το χρόνο μου)
09/10 10:12  Κλεάνθης
zaftheo δεν διαφωνώ σ' αυτό...

διαφωνώ στο που θα καταντούσε η Ευρώπη αν ακολουθούσε το παράδειγμα των ΗΠΑ (πόσο χειρότερα θα ήταν τα πράγματα)
09/10 10:18  Κλεάνθης
Αντιγράφω σχόλιό μου στο χθεσινό άρθρο σου

08/10 17:51 Κλεάνθης
Αγαπητέ zaftheo, το μακροπρόθεσμο οικονομικό μέλλον της Εν. Ευρώπης ήταν και είναι ακόμη πιο ζοφερό από αυτό της Αμερικής ανεξαρτήτως των χειρισμών (επιτοκίων κτλ) που γίνονται στην παρούσα φάση... "Γηραιά Ήπειρος"
09/10 15:26  Τριαντάφυλλος Κατσαρέλης
Γαλλία: Επιδοτεί την παραγωγή οικολογικών αυτοκινήτων
www.capital.gr/news.asp?Details=593459
09/10 15:36  Κλεάνθης
Soros: Ένα "New Deal" θα μας σώσει

www.euro2day.gr/news/world/125/articles/379949/ArticleNewsWorld.aspx
10/10 01:06  kalko
Και αν τους τιμωρισει η αγορα,τιεγινε?Χρεαζεται αλλου ειδους τιμωρια.
11/10 00:38  Κλεάνθης
kalko, όπως και να γίνει την τιμωρία ΔΕΝ τη γλιτώνουν

Αναζήτηση
Προηγούμενα Άρθρα
Τελευταίες δημοσιεύσεις